Een onderneming met in de regel vijftig of meer werkzame personen moet een ondernemingsraad instellen. Bij tien tot vijftig personen is een PVT verplicht als de meerderheid van de werknemers daarom vraagt; zonder OR of PVT moet in die categorie ten minste tweemaal per jaar een personeelsvergadering worden gehouden. Voor flexondernemingen vraagt vooral het begrip “in de onderneming werkzame personen” aandacht.
De drempels volgens de WOR
De SER legt op de pagina Wanneer is een OR verplicht? uit dat de grens van vijftig medewerkers over het jaar genomen wordt beoordeeld. Een cao of arbeidsvoorwaardenregeling kan eerder een OR verplicht stellen.
| Omvang | Hoofdregel |
|---|---|
| Minder dan 10 | Geen algemene wettelijke OR- of PVT-plicht, behoudens regeling |
| 10 tot 50 | PVT bij verzoek meerderheid; anders personeelsvergadering |
| 50 of meer | Ondernemingsraad verplicht |
Wie telt mee bij een uitzendonderneming?
Niet alleen het aantal medewerkers op het hoofdkantoor is relevant. Uitzendkrachten zijn in dienst van het uitzendbureau en kunnen voor medezeggenschap binnen die onderneming meetellen. Tegelijk kunnen langdurig bij een inlener werkzame uitzendkrachten onder voorwaarden ook rechten opbouwen bij die inlenende onderneming. Breng daarom de arbeidsrelaties, duur van inzet en organisatorische eenheid in kaart.
Gebruik geen eenvoudig loonlijstgetal zonder juridische kwalificatie. Bij meerdere bv’s, labels of vestigingen moet ook worden beoordeeld waar de onderneming in de zin van de WOR ligt.
Welke besluiten raken de OR?
In de flexbranche spelen onder meer advies- en instemmingsrechten bij een reorganisatie, belangrijke investeringen, overdracht van zeggenschap, personeelsregelingen, werktijden, verzuim, privacy en digitale monitoring. Ook invoering van recruitmentsoftware of AI kan medezeggenschap raken.
Lees in dat verband AVG bij recruitment en AI-selectie en Reorganisatie bij een uitzendbureau.
Begin op tijd met oprichten
- Stel vast welke rechtspersoon of groep de onderneming vormt.
- Bereken het aantal werkzame personen over een representatieve periode.
- Maak een voorlopig OR-reglement en verkiezingsplanning.
- Informeer medewerkers duidelijk en werf kandidaten.
- Richt tijd, faciliteiten, scholing en overlegstructuur in.
- Herhaal aantoonbaar de werving als onvoldoende kandidaten beschikbaar zijn.
De SER heeft een stappenplan voor ondernemers. Gebruik dat als organisatorische basis, maar laat bij een ingewikkelde groepsstructuur de juridische afbakening vooraf toetsen.
Veelgestelde vragen
Kan een uitzendbureau zonder OR blijven omdat veel contracten kort duren?
Nee, kortdurende contracten sluiten medezeggenschap niet automatisch uit. Beoordeel het personeelsbestand en de wettelijke definitie.
Wat als niemand kandidaat wil zijn?
De ondernemer moet serieus en herhaald proberen kandidaten te vinden en goede voorlichting geven. Leg die inspanningen vast.
Heeft een PVT dezelfde rechten als een OR?
Nee. Een PVT heeft minder en deels andere rechten, maar kan bij personeelsregelingen en arbeidsomstandigheden wel een belangrijke formele rol hebben.
Moet de OR betrokken worden bij de Wtta?
Afhankelijk van de concrete maatregelen kan medezeggenschap spelen, bijvoorbeeld bij nieuwe controles, privacy, arbeidsvoorwaarden of organisatorische wijzigingen.
Wilt u weten welke entiteit een OR moet instellen of welk besluit advies- of instemmingsplichtig is? Neem contact met ons op. Wij helpen ook bij medezeggenschaps- en arbeidsrechtelijke geschillen.
