Bij doorlenen moet u niet alleen uw directe contractspartij controleren, maar de volledige feitelijke uitleenketen. Breng daarom vóór de opdracht in kaart wie werkgever is, wie uitleent, wie doorleent, wie factureert en waar de arbeidskracht feitelijk werkt.
Wat is doorlenen?
Van doorlenen is sprake wanneer een onderneming arbeidskrachten inleent en vervolgens aan een andere onderneming ter beschikking stelt. De contractuele keten kan bijvoorbeeld bestaan uit een werkgever, een eerste uitlener, een broker en een eindinlener. De labels die partijen gebruiken zijn niet doorslaggevend. Het gaat om de feitelijke verdeling van werkgeverschap, leiding en toezicht.
Die feitelijke benadering past bij het brede bereik van de Waadi en de Wtta. Een onderneming kan dus als uitlener worden gezien, ook als zij zichzelf “bemiddelaar”, “hoofdaannemer” of “managed service provider” noemt.
Waarom is doorlenen een Wtta-risico?
Vanaf 1 januari 2028 geldt het verbod om zonder toelating arbeidskrachten ter beschikking te stellen en om arbeidskrachten van een niet-toegelaten uitlener in te lenen. In een keten kan een onduidelijke of niet-toegelaten tussenschakel het hele model raken.
Daarnaast nemen fouten toe naarmate informatie vaker wordt doorgegeven. Denk aan een onjuiste functie-indeling, ontbrekende toeslag, verkeerde identiteit, verlopen werkvergunning of afwijking tussen gewerkte en gefactureerde uren. De eindinlener ziet die fout vaak pas wanneer een werknemer, toezichthouder of cao-partij vragen stelt.
Maak één ketenkaart per opdracht
Werk per opdracht met een eenvoudig overzicht. Noteer van iedere schakel de statutaire naam, handelsnaam, KvK-nummer, rol, contractspartner en factuurstroom. Voeg toe wie de arbeidsovereenkomst heeft gesloten, wie het loon betaalt en wie leiding en toezicht uitoefent.
Laat iedere partij bevestigen dat het overzicht volledig is. Leg ook vast dat een nieuwe onderaannemer of doorlener alleen met voorafgaande schriftelijke toestemming mag worden toegevoegd. Zo voorkomt u dat de keten tijdens de opdracht ongemerkt verandert.
Welke toelating controleert u?
Controleer voor iedere onderneming die feitelijk arbeidskrachten ter beschikking stelt of een Wtta-toelating nodig is en, zodra het register beschikbaar is, of die toelating geldig is. Een controle van alleen de leverancier die de factuur stuurt is onvoldoende als een andere rechtspersoon het personeel uitleent.
Bij twijfel moet de feitelijke werkwijze worden onderzocht. Wie werft en selecteert? Wie sluit de arbeidsovereenkomst? Wie kan de werknemer vervangen of terugtrekken? Wie draagt het loonrisico? Wie bepaalt de arbeidsvoorwaarden? De antwoorden laten zien welke partijen een zelfstandige rol in de uitleenketen hebben.
Leg informatieverplichtingen contractueel vast
Een ketenovereenkomst moet ten minste regelen:
- welke partijen en rechtspersonen de opdracht uitvoeren;
- dat vereiste toelatingen tijdens de hele looptijd geldig blijven;
- dat wijzigingen, schorsingen en onderzoeken direct worden gemeld;
- welke gegevens voor loon- en identiteitscontrole worden verstrekt;
- hoe afwijkingen worden hersteld en wie de kosten draagt;
- dat de eindinlener een controle- en auditrecht heeft.
Let op de verhouding met privacyregels. Vraag geen volledige personeelsdossiers “voor de zekerheid”. Bepaal per controle welke gegevens noodzakelijk zijn, wie toegang krijgt en hoe lang de stukken worden bewaard.
Controleplan voor doorleenconstructies
| Stap | Vraag | Bewijs |
|---|---|---|
| 1. Identificeer | Welke rechtspersonen zijn betrokken? | KvK-uittreksels en contracten |
| 2. Classificeer | Wie is werkgever, uitlener, doorlener en inlener? | Ketenkaart en rolbeschrijving |
| 3. Controleer | Welke schakel heeft een toelating nodig? | Registercontrole per rechtspersoon |
| 4. Monitor | Is de keten tijdens de opdracht gewijzigd? | Kwartaalbevestiging en auditlog |
| 5. Escaleer | Wat gebeurt bij een schorsing of afwijking? | Stop- en herstelprocedure |
Wanneer moet u de inzet stoppen?
Maak vooraf een beslisboom. Een niet-gemelde nieuwe schakel, een niet te verklaren factuurstroom of een ongeldige toelating vraagt om onmiddellijke opschorting. Bij een herstelbare administratieve afwijking kan een korte hersteltermijn passend zijn. Bij twijfel over identiteit, arbeidsgerechtigdheid of loonbetaling is doorwerken meestal geen verdedigbare keuze.
Sluit deze procedure aan op uw algemene inleenchecklist en op de aanpak voor buitenlandse uitzendkrachten.
Beoordeel ook economische afhankelijkheid
Een doorlener die vrijwel uitsluitend voor één opdrachtgever werkt, weinig eigen organisatie heeft en nauwelijks verhaal biedt, verdient extra onderzoek. Vraag wie de loonkosten voorfinanciert, welke verzekeringen aanwezig zijn en of de onderneming een onverwachte correctie of naheffing kan dragen. Zo beoordeelt u niet alleen de formele keten, maar ook de feitelijke weerbaarheid ervan.
Veelgestelde vragen
Is een broker altijd een uitlener?
Nee. Dat hangt af van de feitelijke rol. Een broker die uitsluitend administratief bemiddelt kan anders worden beoordeeld dan een broker die personeel inleent en onder eigen verantwoordelijkheid doorleent.
Mag ik vertrouwen op een verklaring van mijn leverancier?
Een verklaring helpt, maar vervangt geen eigen controle van het openbare register en de feitelijke keten.
Moet een buitenlandse doorlener ook worden gecontroleerd?
Ja, wanneer die onderneming arbeidskrachten op de Nederlandse markt ter beschikking stelt kan Nederlandse regelgeving van toepassing zijn. Controleer daarnaast de Wav en de regels voor grensoverschrijdende detachering.
Hoe vaak moet ik de keten opnieuw beoordelen?
Minimaal bij iedere nieuwe opdracht, contractverlenging en wijziging. Bij langere opdrachten is een vaste periodieke hercontrole verstandig.
Raadpleeg het officiële Wtta-invoeringsbesluit en de informatie van de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt.
Is uw doorleenketen lastig te doorgronden? Wij brengen rollen, risico’s en contracten in één overzicht samen. Neem contact op voor een gerichte beoordeling.
